Giỏ hàng
Dữ liệu trống
Tổng cộng
Chi tiết giỏ hàng

Những nét đặc trưng của tết ở miền Tây Nam Bộ

Năm hết Tết đến, người dân cả nước hân hoan chào đón năm mới với nhiều mong ước và hy vọng vào một năm an khang thịnh vượng, hạnh phúc tràn đầy. Tết thì chung, nhưng phong tục ngày tết ở mỗi vùng miền lại có những đặc trưng riêng. Dù xã hội có phát triển đến đâu, cuộc sống có hiện đại đến mấy thì phong tục đón tết truyền thống không bao giờ thay đổi, đặc biệt là ở miền Tây Nam Bộ.

 

Mâm ngũ quả của người miền Tây không bao giờ có chuối, vì loại quả này tên gọi có âm giống từ “chúi” thể hiện sự nguy khó. Quả cam cũng không được có mặt trong mâm ngũ quả ngày Tết, vì câu “quýt làm cam chịu”. Mâm ngũ quả thường gồm các loại trái như mãng cầu, dừa, đu đủ, sung vì nó tượng trưng cho “Cầu vừa (dừa) đủ sung”. Nếu không tìm được sung thì có thể chưng xoài thành “cầu vừa đủ sài (soài)”, hoặc thơm. Những năm gần đây, người ta thường trưng thêm dưa hấu có trang trí hình linh vật, thường là Rồng, Phượng và linh vật biểu tượng của năm đó.

Mâm cỗ Tết của người miền Tây thường có nhiều đồ nguội, do thời tiết nắng nóng. Hầu như mâm cỗ Tết nhà nào cũng có các món cơ bản là bánh tét, bánh tráng, thịt kho tàu, củ kiệu, dưa cải…  Trong suy nghĩ của người phương Nam, bánh tét tượng trưng cho sự ấm no từ đời này qua đời khác.

Bánh tét Nam bộ vô cùng phong phú, đa dạng, nào bánh tét mặn, bánh tét chay, nào bánh tét lá cẩm, bánh tét mật cật, … đó là những món bánh tét vừa thơm ngon lại vừa mang tính thẩm mỹ, nó chỉ dành riêng cho những dịp lễ quan trọng của riêng xứ sở này.

Món thịt kho tàu là thịt ba rọi (ba chỉ) thái to, khoảng trên bốn phân và chân giò nấu chung với một trái dừa xiêm để thịt kho lạt đi, ăn được nhiều. Thịt hầm nhừ với vài vị thuốc Bắc, có thể thêm vào hột vịt luộc gọi là thịt kho hột vịt. Món khổ qua nhồi thịt heo trộn với cá thác lác xay cũng là món phổ biến, nó cũng được hầm nhừ như thịt kho tàu. Các món truyền thống này chỉ cúng và ăn tới chiều mồng hai, sáng ngày mồng ba sẽ ăn thêm các món khác như gà, bò, cá, mực… Món ăn chơi ngày tết còn có bánh tráng: Có loại  bánh tráng nhúng để cuốn ăn với thịt, rau, cá…ăn trong bữa cơm còn bánh tráng nướng hoặc bánh tráng sữa thì ăn tráng miệng, ăn chơi.

Các dấu ấn tiêu biểu trong việc cúng ngày tết:

Giáp tết, các gia đình sẽ tổ chức đi chạp mộ để tỏ lòng “uống nước nhớ nguồn, tưởng nhớ những người đã khuất. Chiều 23 tháng Chạp cúng tiễn đưa ông Táo về trời. Ngày 30 làm một mâm cơm cúng tổ tiên, gọi là lễ “rước ông bà”. Trong những ngày Tết, trên bàn thờ gia tiên luôn luôn nghi ngút  khói hương và sau đó, đến ngày mồng 3 tháng Giêng thì làm lễ “tiễn đưa ông bà”. Trước giao thừa, các gia đình thắp hương, mời vong linh ông bà, tổ tiên và những người thân đã khuất về ăn cơm, vui Tết với con cháu (cúng gia tiên). Cúng tất niên chiều 30 tết, thường quy tụ đủ mặt mọi người thân trong gia đình. Theo quan niệm của người Nam Bộ mỗi năm có một ông Hành Khiển coi việc nhân gian, hết năm thì thần nọ bàn giao cho thần kia, nên cúng tế, đốt pháo là để tiễn đưa ông cũ và đón ông mới. Đêm 29-30 là lúc vui nhất, mọi người thức đón giao thừa, ăn uống, trò chuyện… rất huyên náo. Ba ngày tết là ba ngày vui chơi, ăn uống, thăm viếng, chúc mừng nhau những điều mới mẻ, tốt lành. Một tập quán phổ biến là trong những ngày đầu năm, mọi người chúc mừng rồi “lì xì” nhau, chỉ nói ra những lời hay, ý đẹp, hy vọng mọi điều như ý. Những điều không vui, không vừa lòng của năm trước đều bỏ đi.